“Barbara, ik hoor je steeds praten over diversiteit en inclusiviteit. Maar wat betekent dat nou eigenlijk?”

Ik ben op een feestje en deze vraag wordt me gesteld. Dit is een waardevolle vraag, want er wordt me een spiegel voor gehouden. Ik ben die persoon die helemaal gaat voor inclusieve samenleving. Het idee van zo’n samenleving inspireert me. Ik denk vaak na over hoe die samenleving er uit zou moeten zien. Ik heb alleen wat stappen overgeslagen. Ik roep heel hard naar iedereen dat we inclusiever moeten zijn. Ik ben alleen vergeten eerst uit te leggen wat ik daar eigenlijk mee bedoel.

Inclusiviteit
Diversiteit en inclusiviteit, waar gaat dat nou eigenlijk over? De Dikke van Dale geeft me twee definities van diversiteit. Ten eerste staat het voor verscheidenheid, voor variatie. Ten tweede is diversiteit het verschijnsel dat er ergens mensen zijn met verschillende etnische of culturele achtergronden. Die tweede omschrijving is achterhaald, want diversiteit gaat over alle variatie tussen mensen. Mensen verschillen van elkaar op ontzettend veel vlakken. Etniciteit en cultuur zijn daar voorbeelden van. Seksuele oriëntatie, sekse, gender, leeftijd, lichamelijke en geestelijke beperkingen, het zijn allemaal voorbeelden.

Voor mij staat diversiteit voor verschillen tussen mensen, terwijl inclusiviteit staat een samenleving waarin ruimte is voor iedereen. Iedereen mag er zijn, en krijgt de kans om mee te doen en te groeien. We accepteren en ondersteunen elkaar. Ook als we van elkaar verschillen. Juist als we van elkaar verschillen. Een blinde vrouw van 30 die op vrouwen valt, een heteroseksuele man van 53, een homoseksuele trans man van 68; in een inclusieve wereld maken we ruimte voor iedereen.

Samen vieren
Oké. Een inclusieve wereld is vrij groots gedacht. Wat als we het iets kleiner maken? Stel je voor; er is een feest. Het is de bedoeling dat het een inclusief feestje wordt. Dat betekent dat alle mensen mee kunnen doen aan het feestje. Dat er een diverse groep mensen op het feestje is. Er zijn zwarte en witte mensen, hetero-, homo- en biseksuele mensen, mensen van verschillende leeftijden, mannen, vrouwen en trans personen. Er zijn mensen die doof zijn, mensen die blind zijn, mensen in een rolstoel. Op een inclusief feestje wordt er voor gezorgd dat iedereen mee kan doen.

Toch gaat het niet alleen over accepteren en ruimte maken. Zo zei Verna Myers, een bekende inclusie strateeg: “Diversiteit is uitgenodigd worden op het feestje, inclusiviteit is gevraagd worden om te dansen”. Daniel Juday, een andere diversiteits- en inclusiespecialist, gaat nog een stapje verder. Uitgenodigd worden en mee mogen doen zijn belangrijk, maar dat maakt het nog geen inclusief feest. Hij zegt “diversiteit is naar het feest toe gaan, inclusiviteit is onderdeel zijn van de organisatie”. Bij een inclusief feest zijn niet alleen mensen met verschillende achtergronden aanwezig, maar worden ook de beslissingen genomen door een divers team.

Wat ik zo mooi vind is dat we de wereld met z’n allen divers maken. Niemand is diversiteit in z’n eentje, we zijn allemaal nodig om de samenleving divers te maken. En we kunnen allemaal iets doen om de samenleving inclusief te maken.

Op 21 september 2019 geplaatst in Vrij, weekendbijlage bij Noordhollands Dagblad, Haarlems Dagblad, Gooi & Eemlander en Leidsch Dagblad.